Susan Legêne
“De campus als dé plek voor culturele ontmoeting en academische nieuwsgierigheid.”

Susan Legêne Decaan van de Faculteit der Geesteswetenschappen

Nu we al meer dan een half jaar hoofdzakelijk vanuit huis werken en online onderwijs volgen, komt het belang van een fysieke academische en inspirerende omgeving des te meer aan het licht. Susan Legêne, decaan van de faculteit Geesteswetenschappen en lid van het team dat werkt aan het strategiethema 'sociale campus', zet zich in voor het opnieuw zichtbaar maken van de campus als plek voor ontmoeting.

Groepje studenten zit buiten op het campus terrein van de VU de grond in de zon

Hoe is het om nu op de VU te werken?

“Mijn afgelopen werkweek laat zien hoezeer ons leven is veranderd. Mijn ontmoetingen waren allemaal digitaal. Ik heb een promotie gehad - online. Ik heb in een klankbordgroep gezeten - online. Ik heb veel vergaderd en gesprekken gevoerd - ook online. Ik had maar één ontmoeting die niet online was: iemand kwam naar mijn huis om een nieuwe computer te installeren.” “Ook het contact met studenten is veranderd. Onlangs hebben we een video opgenomen waarin ik de bachelorstudenten van mijn faculteit toe spreek. De video is uitgezonden tijdens hun diploma uitreiking, dus op een ander moment. Het is een goed voorbeeld van hoe we onze interactie met studenten steeds meer ‘stagen’. De interactie wordt meer ‘ingeblikt’, vanuit mijn positie naar studenten toe, maar ook vanuit hen naar mij. Zij kunnen immers niet spontaan op mij reageren.” “In het onderwijs proberen we gelukkig wel live contact te hebben met studenten en dan is er dus wel directe interactie. Maar ook daar communiceren we via meerdere kanalen tegelijk: je praat, je luistert, je vraagt feedback, je leest de chat, je kijkt wat er is geüpload, je zet een filmpje aan. Dat vraagt een andere, zeer intensieve concentratie van studenten en docenten. Ik heb veel respect voor hoe iedereen zich die vaardigheden eigen maakt. ”

Twee mensen ontsmetten hun handen
"Ik ben ontzettend blij dat er studenten zijn die toch naar de VU komen om daar te studeren. De ruimte is heel beperkt, maar het kán."

Wat betekent de pandemie voor het studentenleven?

“Ook voor studenten wordt hun onderlinge contact en hun deelname aan de academische gemeenschap nu gedomineerd door dat min of meer ingeblikte format. Ik ben ontzettend blij dat er studenten zijn die toch naar de VU komen om daar te studeren. De ruimte is heel beperkt, maar het kán. Als VU proberen we dat tot het uiterste op te rekken.” “Studenten hadden het zwaar doordat zíj de opleving van de tweede golf in eerste instantie op hun bordje kregen. Zij hebben zich daarop aangesproken gevoeld terwijl ze ook dachten: “We zijn toch niet allemaal party beesten?” Hoe het beeld van studeren kantelde heeft mensen die ik sprak best pijnlijk getroffen. Mij spijt dat.” “Onze strategie met betrekking tot de sociale campus zet daar een ander beeld tegenover. Het belang van samenkomen op de campus gaat wel degelijk ook over ontspanning maar vanuit intellectuele nieuwsgierigheid. Juist die intellectuele nieuwsgierigheid werd in de publieke opinie niet onderkend, het werd gereduceerd tot gefeest.” “Ik vind het tegenbod dat Mirjam van Praag en anderen doen dan ook heel sterk. We zouden studenten een kans moeten bieden om wat ze nu aan academische vorming missen in te halen door een verblijf in een context die niet afgesloten is.”

Hoe kan de campus weer een rol spelen in die intellectuele nieuwsgierigheid?

“Voor ons staat voorop dat we nadenken over de campus als een plek. We houden ons expliciet niet bezig met de virtuele gemeenschap, daar zijn andere diensten en collega's mee gemoeid. We willen de samenhang laten zien van de activiteiten die plaatsvinden op de campus en die meerwaarde geven aan die fysieke omgeving.”

“De Sociale Campus is een levendige campus; een gastvrije, diverse en gezonde campus; een betrokken campus; een duurzame groene campus én een ondernemende campus. De eerste resultaten mogen er zijn: de entree van het campusplein is een prachtige groene laan geworden en we hebben met tentdoeken plekken ingericht waar we elkaar -ook in het covid tijdperk- kunnen ontmoeten.” “Om de campus als plek meer waarde te geven willen we een CampusLoket oprichten dat studenten de context laat zien waarin ze studeren. Er zijn dagelijks promoties, het carillon, activiteiten van het VU orkest. We hebben de bibliotheek met zijn tentoonstellingen, symposia, 3D, courageous conversations. De universiteit is ook een culturele omgeving. We werken aan een zorgvuldige vormgeving van dat aspect. Nieuwsgierigheid wordt immers niet alleen gewekt door een goed studieprogramma, maar academische vorming komt ook door toeval, door wat je tegenkomt omdat het zich afspeelt.”

"Er zijn dagelijks promoties, het carillon, activiteiten van het VU orkest."

“De geschiedenis van de VU heeft mij hiertoe geïnspireerd: In de jaren ‘70 en ‘80 heeft iemand de tegenwoordigheid van geest gehad om elke week alle affiches van de muur te halen en te bewaren en dat geeft een fantastisch beeld van het campusleven destijds. Berichten van studieverenigingen, de orkesten, maar ook over alle acties en protesten.” “Als je nu de affiches van de muur zou halen, dan zou je een erg armoedig beeld van onze universiteit krijgen. Het is nu een ongelofelijke rommel op de campus, waar bovendien geen engagement uit spreekt. En dat moet echt anders. De Sociale Campus zou dat kunnen versterken, naar de vormen van deze tijd natuurlijk. De aandacht voor de openbare ruimte als een activerende en nieuwsgierigmakende omgeving is volgens mij cruciaal.”

Whats green

Bekijk hier de video

Lees ook

Studenten van diverse nationaliteiten houden de woorden dialoog, 3D, diversiteit en debat omhoog

Courageous Conversations

Lees verder

Kennis en kunde combineren levert sociale diversiteit

Lees verder