De aula
Beeldrubriek Toen-Nu
Ab Flipse: "Niet iedere VU‑alumnus zal herinneringen hebben aan de aula, de grote zaal in het hart van het hoofdgebouw. Toch vormt deze ruimte al decennialang het toneel van academische plechtigheden: de opening van het jaar, de Dies Natalis, oraties, afscheidscolleges en promoties. Wie tijdens de studie nooit een voet in de aula zette, heeft eigenlijk een deel van het academisch leven gemist.
Al in de jaren vijftig, toen de plannen voor een nieuwe VU‑campus vorm kregen, bestond de wens voor een grote aula met plek voor zo’n duizend personen. In het programma van eisen stond dat hierin ‘de spectaculaire kant van plechtige gebeurtenissen’ tot zijn recht moest komen. Tot de opening van het hoofdgebouw in 1973 week de universiteit voor ceremonies uit naar locaties verspreid over Amsterdam."
"Het nieuwe hoofdgebouw kreeg een uitgesproken brutalistische stijl, met veel zichtbaar beton. De aula paste daar naadloos in. Op het podium verscheen een bijzonder orgel, gebouwd naar achttiende‑eeuwse Franse principes, dat bekend is komen te staan als Couperinorgel. De akoestiek van de zaal liet eerst te wensen over – een verslag sprak van ‘de klank van een kartonnen doos’ – maar latere aanpassingen brachten verbetering.
Tijdens de openingsbijeenkomst op 12 april 1973, trad het VU-studentenorkest op, zoals op de eerste foto te zien is. De tweede foto is 53 jaar later gemaakt, en toont het VU‑kamerkoor tijdens de Abraham Kuyper‑lezing op 21 mei 2026.
In de tussentijd was de aula het decor van talloze plechtigheden, concerten en bijzondere bijeenkomsten. Zo vond hier op 20 januari 1981 het eerste grote debat plaats tussen politieke leiders en vertegenwoordigers van de vredesbeweging. Ook internationale gasten traden er op, onder wie de Dalai Lama (1986), de Zuid‑Afrikaanse vicepresident F.W. de Klerk (1995) en aartsbisschop Desmond Tutu (2008).
Kortom: de aula is een zaal met geschiedenis. Eigenlijk zou iedere VU-student er minstens één keer iets moeten meemaken."
Ab Flipse is sinds 2014 universiteitshistoricus. Zijn opdracht is de geschiedenis van de VU te onderzoeken en levend te houden voor een breed publiek. Hoewel hij is gestationeerd bij Geesteswetenschappen, dient hij de hele universiteit. Daarnaast doceert hij aan diverse faculteiten, doet onderzoek en begeleidt scripties. Op geheugenvandevu.nl vertelt hij over de VU-historie.

alumnimagazine voor sociale en geesteswetenschappers juni 2026